ቲፊናቅ

ከውክፔዲያ
ዘልለው ለመሔድ፦ የማውጫ ቁልፎችፍለጋ
«ቲፊናቕ» በሞሮኮ አዲስ ቲፊናቅ (ከነአናባቢዎቹ)

ቲፊናቅ (ቲፊናቕ) በስሜን አፍሪቃ የሚገኙት የበርበር (ኢማዚቐን) ብሔሮች የሚጠቅሙት አጻጻፍ ነው። ያለ አናባቢዎች የሆነ ቲፊናቕ በተለይ በማሊና በኒጄር የሚኖሩት ቷሬግ ሕዝብ ቋንቋቸውን ለመጻፍ ይጠቀማል። ከዚህ በላይ ባለፈው ቅርብ አመታት አናባቢዎች ጨምረው በሞሮኮ አዲስ ቲፊናቅ መደበኛ ሁኔታ አገኝቷል።

የ«ቲፊናቅ» ትርጉም «የፊንቄ ጽሕፈት» እንደ ሆነ ይታመናል። በጥንት በስሜን አፍሪቃ ከሠፈሩት ዘሮች መካከል የፊንቄ ወይም ከነዓን ሰዎች በተለይ በቀርታግና ዙሪያ እንደ ነበሩ ታውቋል። ፊንቄያውያንም የአልፋቤት አባቶች በመሆናቸው የስሜን አፍሪቃ ኗሪዎች ከነርሱ የተማሩበት ወቅት ግን አይታወቅም። የአሁን ሊቃውንት ከ500 ዓክልበ አስቀድሞ አይሆንም ሲሉ ለዚህ መልስ ማስረጃ የለም። የቲፊናቅ ጽሕፈት ከጥንታዊ የሊብያ በርበሮች ጽሕፈት ጋር ተመሳሳይነት ስላለው አደረጃጀቱ በዚህ ሊታይ ይችላል።

ፊንቄ ድምፅ ጥንታዊ ሊብያ ቲፊናቅ
Aleph 2D30.png
Beth Yab 2D31.png
Gimel Yag 2D33.png
Daleth Yad 2D37.png
He Yah 2D40.png
Waw Yaw 2D61.png
Zayin Yaz 2D63.png
Heth Yaḥ 2D43.png
Teth Yaṭ 2D5F.png
Yodh Yay 2D62.png
Kaph Yak 2D3D.png
Lamedh Yal 2D4D.png
Mem Yam 2D4E.png
Nun Yan 2D4F.png
Samekh Yas 2D59.png
Ayin 2D44.png
Pe ፐ / ፈ Yaf 2D3C.png
Sade Yaṣ 2D5A.png
Qoph Yaq 2D47.png
Res Yar 2D54.png
Sin Yac 2D5B.png
Taw Yat 2D5C.png
Yat 2D65.png
Yaj 2D4A.png

የውጭ መያያዣ[ለማስተካከል | ኮድ አርም]

ቲፊናቅ በኦምኒግሎት]