የብሪታንያ ሕንድ ውቅያኖስ ግዛት
|
የብሪታንያ ሕንድ ውቅያኖስ ግዛት |
||||||
|---|---|---|---|---|---|---|
|
||||||
| ብሔራዊ መዝሙር: God Save the King (አምላክ ንጉሡን ይጠብቅ) | ||||||
 |
||||||
| ዋና ከተማ | ዲዬጎ ጋርሲያ (Diego Garcia) | |||||
| ብሔራዊ ቋንቋዎች | እንግሊዝኛ | |||||
| መንግሥት {{{ንጉሥ ኮሚሽነር አስተዳዳሪ |
ዳግማዊ ቻርልስ (King Charles III) ፖል ካንድለር (Paul Candler) ባልራጅ ዳንዳ (Balraj Dhanda) |
|||||
| ዋና ቀናት ኅዳር ፳፱ ቀን ፲፱፻፶፰ ዓ.ም. (8 November 1965 እ.ኤ.አ.) |
የተመሠረተው (ከሞሪሸስ ተለይቶ) |
|||||
| የመሬት ስፋት አጠቃላይ (ካሬ ኪ.ሜ.) ውሀ (%) |
54,400[1] 99.89 |
|||||
| የሕዝብ ብዛት የ2023 እ.ኤ.አ. ግምት |
~3,000[2] (ወታደራዊ እና የኮንትራት ሠራተኞች ብቻ) |
|||||
| ገንዘብ | የአሜሪካ ዶላር (ተግባራዊ)[3] የብሪታንያ ፓውንድ (ሕጋዊ) |
|||||
| የሰዓት ክልል | UTC +6 | |||||
| የስልክ መግቢያ | +246 | |||||
| ከፍተኛ ደረጃ ዶሜን | .io | |||||
የብሪታንያ ሕንድ ውቅያኖስ ግዛት (በእንግሊዝኛ: British Indian Ocean Territory - BIOT) ወይም ቻጎስ ደሴቶች በህንድ ውቅያኖስ ውስጥ የሚገኝ የዩናይትድ ኪንግደም (ብሪታንያ) ባህር ማዶ ግዛት ነው። ይህ ግዛት በታንዛኒያ እና በኢንዶኔዥያ መሀል ይገኛል። ግዛቱ ስድስት አቶሎች (atolls) ሲኖሩት፣ ከአንድ ሺህ በላይ የሆኑ ትናንሽ ደሴቶችን ያጠቃልላል። አጠቃላይ የየብስ (የመሬት) ስፋቱ ወደ 60 ካሬ ኪ.ሜ. አካባቢ ነው።
ከደሴቶቹ ሁሉ ትልቁና በስተደቡብ በኩል የሚገኘው ዲዬጎ ጋርሲያ (Diego Garcia) ነው። በዚህ ደሴት ላይ የአሜሪካ እና የብሪታንያ ጦር በጋራ የሚጠቀሙበት እጅግ ጠቃሚ ወታደራዊ የጦር ሰፈር (Naval Support Facility) ይገኛል።
ይህን ወታደራዊ ማዕከል ለመገንባት ሲባል፣ ከ1968 እስከ 1973 እ.ኤ.አ. ባለው ጊዜ ውስጥ ብሪታንያ በደሴቲቱ ላይ ይኖሩ የነበሩትን ኗሪ ቻጎሳውያን (Chagossians) በግዳጅ ከመኖሪያቸው በማፈናቀል ወደ ሞሪሸስ እና ሲሸልስ አባርራለች። በዚህም ምክንያት በአሁኑ ጊዜ በደሴቶቹ ላይ ቋሚ ኗሪ ሕዝብ የሌለ ሲሆን፣ የሚገኙት ወደ ሦስት ሺህ የሚጠጉ የአሜሪካና የብሪታንያ ወታደራዊ አባላት እና የኮንትራት ሠራተኞች ብቻ ናቸው።
የቻጎስ ደሴቶች ሉዓላዊነት ለረጅም ጊዜ በዩናይትድ ኪንግደም እና በሞሪሸስ መካከል የከረረ የዲፕሎማሲያዊ እና የሕግ ክርክር ሆኖ ቆይቷል። የተባበሩት መንግሥታት ድርጅት እና ዓለም አቀፉ የፍትህ ፍርድ ቤት (ICJ) ብሪታንያ ደሴቶቹን ለሞሪሸስ እንድታስረክብ ብይን ሰጥተው ነበር።
በመጨረሻም በጥቅምት ወር 2024 እ.ኤ.አ. ብሪታንያ የቻጎስ ደሴቶችን ሉዓላዊነት ለሞሪሸስ አሳልፋ ለመስጠት መስማማቷን በይፋ አሳውቃለች። ይሁን እንጂ፣ በስምምነቱ መሠረት የዲዬጎ ጋርሲያ ወታደራዊ ጦር ሰፈርን ለቀጣይ 99 ዓመታት በእንግሊዝ እና አሜሪካ ቁጥጥር ስር ሆኖ እንደሚቀጥል ተገልጿል።
- ↑ ይህ ቁጥር የባህር ውሃን ጨምሮ ነው። የመሬት ብቻ ስፋቱ ወደ 60 ካሬ ኪ.ሜ. ነው።
- ↑ "About Us". BIOT Post Office. በ5 April 2013 የተወሰደ.
- ↑ "FCO country profile". Archived from the original on 2010-06-10. በ2014-07-25 የተወሰደ.
(ይህ አጭር መልክዐ ምድር ነክ ጽሑፍ መሠረት ወይም መዋቅር ነው። እርስዎ ሊያስፋፉት ይችላሉ!)
